Skip to main content

Stress आणि उंट


A Click by: Varun Bhagwat


रमा आणि शोभा, Psychology शिकणाऱ्या २ मैत्रिणी lecture नंतर जवळच्या restaurant मध्ये गेल्या. थोडंसं पोटात पडल्यावर आज जे lecture झालं त्यासंबंधी दोघींची चर्चा चालू होती.

रमा थोडा विचार करत म्हणाली, “Stress ही एक अशी गोष्ट आहे जी दिसत नाही.”

शोभा त्यावर बोलली, “खरंय. पण दिसत नसली तरी direct affect करते. पण ना कधीकधी अगदी छोटी गोष्ट असते, पण ती सुद्धा कसा stress create करते हे मात्र मला झेपत नाही.”

“छोटी गोष्ट as in?”

“अगं रमा, अनेकदा कारण किती फालतू आहे असं दिसतं पण तेवढ्यावरून एखाद्या माणसाचा ताबा सुटतो किंवा he/ she breaks down.”

“हं...”

“हं काय अगं? थोडासा stress पण bear करता येत नाही का?”

“तसं नाहीये ते शोभा.”

“मग कसं आहे?”

“दिसताना एखादी गोष्ट छोटी दिसते.  पण ती अनेकदा निमित्तमात्र असते. नुसती निमित्तमात्र असते म्हणण्यापेक्षा ना, मला असं वाटतं की प्रत्येकाचं एक सहन करण्याचं limit असतं, the moment you cross that limit, तो माणूस पूर्ण खचतो शोभा.”

“तुला नक्की काय म्हणायचंय?”

“हे बघ ते limit ओळखता आलं पाहिजे. एखादा काम करतोय म्हणून त्याला कामं देतंच राहणं आणि त्यानेसुद्धा ते स्वीकारत राहणं (कदाचित नाईलाजाने) हे काम देणाऱ्यासाठी आणि काम घेणाऱ्यासाठी खूप महागात पडू शकतं.”

“मला संदर्भ नाही लागत आहे.”

काहीतरी आठवल्यासारखं करत रमा म्हणाली, “Oh... right. तू आज थोडी late आलीस ना lecture ला. तू सुरुवातीची सरांनी सांगितलेली एक गोष्ट miss केलीस.”

“कोणती?”

“गोष्ट फार simple आहे but if you can relate to what we are talking right now, मग जास्त नीट झेपेल.”

“सांग ना.”

“गोष्ट पूर्वीची, जेव्हा उंटाच्या पाठीवर सामान लादून नेलं जात असे. एका व्यापाऱ्याने असंच त्याच्या उंटाच्या पाठीवर सामान लादलं. त्याला आपल्या उंटाची capacity खरंतर माहित होती. ती check करण्यासाठी त्याच्याकडे भारी उपाय होता. तो उंटाला खाली बसवत असे, त्याच्या पोटाखाली वीट ठेवत असे आणि पाठीवर सामान लादत असे. वीट ज्या क्षणी फुटायची त्या क्षणी व्यापाऱ्याला समजायचं हे उंटाचं tolerance limit. मग तो अजून सामान न लादता त्याला पुढे नेत असे.”

“Measurement of stress...”

“हो पण त्यातून व्यापारी शिकायचं ते शिकला नाही.”

“म्हणजे?”

“एकदा असंच सामान लादून उंटाला घेऊन चालला असताना त्यांना रस्त्यात एक काडी घेऊन जाणारी मुंगी भेटली. मुंगी म्हणाली, “व्यापारी दादा, मला ही काडी जड होतेय. तुमचा उंट इतका मोठाय. इतकं सामान घेऊ शकतो. जरा वेळ काडी घेऊ दे ना माझी.” व्यापाऱ्याने विचार केला एका काडीने काय होणारे असं म्हणत त्याने ती काडी उंटाच्या पाठीवर लादली. मी मगाशी म्हणाले ना, एखादा काम करतोय करतोय म्हणून त्याला कामं देतंच राहणं आणि त्यानेसुद्धा ते स्वीकारत राहणं (कदाचित नाईलाजाने) हे काम देणाऱ्यासाठी आणि काम घेणाऱ्यासाठी खूप महागात पडू शकतं.”

“पण इथे कुठे असं काय घडलं?”

“शोभा, ज्या क्षणी ती काडी व्यापाऱ्याने उंटाच्या पाठीवर लादली त्या क्षणी उंटाची पाठ मोडली आणि तो खाली बसला.”

“Oh... so ही सहनशक्तीची मर्यादा होती, काडी ही निमित्तमात्र ठरली.

“Yes आणि capacity पेक्षा जास्त झालं की काडी सुद्धा खूप असते. त्या tolerance limit चं भान ठेवावं. नाहीतर मग माणूस बोलून स्फोट करतो किंवा त्या ताणाने पूर्ण खच्ची होतो या उंटासारखा."

 

-वरुण भागवत     


Comments

  1. उत्तम दृष्टांत...

    ReplyDelete
  2. Yes...
    Perfect observation...
    Nice writing of skill..
    🙋👌👌👌

    ReplyDelete
  3. खरं आहे प्रत्येकाने आपली limit ओळखलीच पाहिजे तसेच दुसऱ्याची limit समजून घेतली पाहिजे म्हणजे दोघांचंही जीवन सुकर होईल, आजकालच्या कॉर्पोरेट युगात हे नीट जपलंच पाहिजे

    ReplyDelete

Post a Comment

Popular posts from this blog

Parking आणि त्या तिघी!

  ईशा किराणामालाच्या दुकानातून दोन जड पिशव्या तिच्या नाजूक हातात घेऊन आपल्या two wheeler पाशी पोहोचली. तिथे गेल्या गेल्या तिला दिसलं की तिच्या गाडीच्या दोन्ही बाजूंना चिकटून दोन गाड्या लावल्या आहेत. आणि या तीनही गाड्या side stand वर आहेत. बाकीच्यांनी गाड्या side stand वर लावण्याचं कारण म्हणजे mostly आळस किंवा parking मध्ये दुसऱ्याची गाडी काढायला लावायला अवघड जाईल यांचं भान नसणे. ईशाने side stand वर लावण्याचं कारण आळस नव्हतं, तिला भान होतं; पण तिच्या नाजूक बांध्याला गाडी double stand वर लावणं म्हणजे कमरेची वाट लावून घेण्यासारखं होतं. त्यामुळे ती गाडी side stand वर लावायची. त्यामुळे गाडी काढताना अडचण होणं हा आजचा problem नव्हता. पण नेहमी कोणी ना कोणी सहाय्यास येई. आज मात्र गाडी main road पासून आत साधारण ५०० मीटर अंतरावर असणाऱ्या गल्लीत, उजवीकडे वळून अजून पुढे १०० मीटरवर असणाऱ्या किराणा दुकानासमोर होती. दुपारचा १ वाजला होता. Grocery shop मध्ये सकाळच्या सत्रातली ईशाच शेवटची customer होती. तिने सामान भरताच Shutter down करून ईशा गाडीजवळ येईपर्यंत भरत भाई निघून गेला. गल्ली, दुपारी १ ची व...

कर्माचं Circle

A Click by- Sushil Ladkat एक होता उंदीर आणि एक होता बेडूक. यांची झाली मैत्री. थोडं odd होतं हे combination. उंदीर बिचारा भोळा आणि बेडूक थोडा लबाड. हा बेडूक उंदराशी वाट्टेल तसं विचित्र वागायचा आणि त्याचं त्या बेडकाला कधीच काही वाटायचं नाही. त्याला तो कायम कमी लेखायचा. उंदीर त्याचं काहीच वाकडं करू शकणार नाही याची त्याला खात्री होती आणि हे बऱ्यापैकी खरं सुद्धा होतं. उंदीर कधीच काही बोलायचा नाही. असली मैत्री तरी का असावी असा एक प्रश्न कोणालाही पडला असता. पण ज्याला पडायला पाहिजे त्या उंदराला तो पडत नव्हता. पर्याय नसल्यासारखं , जगातले इतर मित्र संपल्यासारखा तो घाबरून का होईना त्याच्यासोबत राहत होता. त्यामुळे बेडकाचं असं बेदरकार वागणं वाढू लागलं. एक दिवस तर बेडकाने कहर केला. त्याला उंदराची अतीशय नीच दर्जाची मस्करी करायची लहर आली. त्याने उंदराचा पाय स्वतःच्या पायाला बांधला आणि उड्या मारत फेरफटका मारायला निघाला. उंदीर फरफटत त्याच्या सोबत ओढला जाऊ लागला. डबकं तर बेडकाची अतीशय लाडकी जागा. त्याने उंदराचा आणि बाकी कसलाच पुढचा मागचा विचार न करता डबक्यात उडी टाकली. स्वतः मस्तपैकी पाण्यात खेळू ल...

Confidence आणि Overconfidence

A click by - Varun Bhagwat एक होता राजा त्याची खुशीत होती प्रजा! दरबारी आला मूर्तीकार, म्हटला माझ्यासारखे दिसणारे पुतळे बनवेन मी हजार! सगळ्यांना ऐकूनच वाटला हा चमत्कार, गर्वाने फुलून मूर्तीकार म्हणाला , " अशक्य आहे माझी हार!" हे सगळं नाटक संपल्यानंतर राजा म्हणाला , " इतका विश्वास आहे स्वतःवर ?" मूर्तीकार हसत म्हणाला, " मी माझ्यासारखे दिसणारे ९९९ पुतळे बनवेन आणि त्या पुतळ्यांमध्ये मी स्वतः जाऊन उभा राहीन. तुम्हाला त्या सर्वांमधून मला शोधून काढावं लागेल.” “मान्य!” राजा म्हणाला. मूर्तीकाराने अगदी हुबेहूब पुतळे बनवले. त्या सर्व पुतळ्यांना सारखी वेशभूषा आणि एक उभी राहण्याची विशिष्ट पद्धत देऊ केली. तशाच पद्धतीत आणि वेशभूषेत तो त्यांच्यात मिसळून उभा राहिला. राजाला बोलावलं गेलं. राजाने सगळ्या पुतळ्यांचं वेशभूषेसकट निरीक्षण केलं. राजाला त्याच्या skills चं आणि कलेचं कौतुक वाटलं, मात्र राजाला त्याची बोलण्याची पद्धत पटली नव्हती. मूर्तीकाराला त्याच्या skills चा अभिमान असता तर ठीक पण त्याला तर गर्व झाला होता. अभिमान असणं आणि स्वत:च्या कलेबाबत confident असणं उत्तम. पण o...